Jouw grafieken — uitgebreide uitleg
De relatie tussen bloeding en plak, en de achtergrond waarom grafieken werken als motivator.
Twee grafieken — één verhaal
Op je dashboard zie je twee lijnen door de tijd: de bloedingsscore en de plakscore. Ze zijn apart, maar ze vertellen samen één verhaal: hoe je mondhygiëne zich ontwikkelt.
De twee lijnen zijn bewust niet samengevoegd tot één totaalscore. Ze meten namelijk andere dingen, reageren anders op gedragsverandering, en geven elk een ander advies over wat je kunt doen.
De relatie tussen de twee grafieken
Bloeding en plak hangen nauw samen, maar ze reageren elk op een ander gedrag:
Bloedingsscore daalt door interdentaal reinigen
Bloedend tandvlees ontstaat door bacteriën die zich ophopen in de ruimten tussen de tanden — plekken waar de tandenborstel niet bij komt. De sterkste manier om de bloedingsscore te verlagen is dagelijks rageren, stokeren of flossen. Al na 7 dagen consequent gebruik neemt bloeding merkbaar af.
Plakscore daalt door beter poetsen
Plak op de buitenkant van de tanden wordt verwijderd door de tandenborstel. Een hogere plakscore duidt op gemiste plekken, te weinig tijd, of een minder effectieve techniek. Een elektrische tandenborstel verlaagt de plakscore gemiddeld 21% vergeleken met handmatig poetsen (in onderzoek over 3 maanden).
Beide dalen — je doet het helemaal goed
Als beide lijnen dalen, combineer je goed poetsen met dagelijks interdentaal reinigen. Dit is het doel: een bloedings- en plakscore van 20% of minder.
Één daalt, de andere niet — geen paniek
Dat is nuttige informatie. Als de bloedingsscore daalt maar de plakscore hoog blijft, poetst u al beter interdentaal maar kan de poetstechniek nog verbeteren. Omgekeerd: plakscore laag maar bloeding nog hoog? Dan doet het poetsen zijn werk, maar is interdentaal reinigen de ontbrekende schakel.
Waarom grafieken werken — de psychologie
Grafieken zijn niet alleen informatief — ze zijn motiverend. Waarom? Drie mechanismen uit gedragswetenschappelijk onderzoek verklaren dit:
1. Autonomie — jij kiest zelf
De grafiek laat zien wat jíj hebt bereikt, door jouw eigen keuzes. Niemand heeft je opgelegd hoe hoog je score moest zijn of wat je moest doen. Die eigenheid, het gevoel dat de verbetering van jezelf komt, is een van de krachtigste motivatoren voor blijvende gedragsverandering.
Zelfdeterminatietheorie (Deci & Ryan, 1985): autonomie is een basispsychologische behoefte. Interventies die autonomie ondersteunen, leiden tot duurzamere gedragsverandering.
2. Betrokkenheid — jij ziet jouw eigen verhaal
Een getal op zich zegt weinig. Maar een lijn die over vier weken consequent daalt, dat is jouw verhaal. Visuele feedback over eigen voortgang activeert betrokkenheid: je bent nu niet meer een passieve ontvanger van informatie, maar een actieve deelnemer die zijn eigen resultaten ziet groeien.
Onderzoek naar zelfmonitoring (Burke et al., 2011) laat zien dat mensen die hun eigen gezondheidsgedrag meten en zien, significant betere resultaten halen dan mensen die dat niet doen.
3. Competentie — jij leert dat je het kunt
Van 70% bloeding naar 30% in vier weken, dat is niet abstract. Dat is bewijs dat jíj dit kunt. Elke dalende meting vergroot het gevoel van competentie: "dit werkt, en ik doe het goed." Dat gevoel is de beste garantie dat de nieuwe gewoonte beklijft, ook na dag 28.
Bandura's self-efficacy theorie (1977): het geloof dat men iets kan (gebaseerd op eigen ervaring) is de sterkste voorspeller van doorzettingsvermogen bij gedragsverandering.
Mijngebit.info en de zelfdeterminatietheorie
De zelfdeterminatietheorie (SDT) van Deci en Ryan stelt dat duurzame gedragsverandering alleen ontstaat als drie basisbehoeften worden vervuld: autonomie (eigen keuze), betrokkenheid (verbondenheid met het doel) en competentie (het gevoel dat men het kan). mijngebit.info is bewust zo gebouwd dat alle drie worden ondersteund: je kiest zelf, je ziet je eigen voortgang, en je bouwt bewezen succes op.
Wat je in de grafiek kunt zien
Hover over een meetpunt
Het Data Display Venster rechts toont alle gegevens van die meting: bloedingsscore, plakscore, type tandenborstel, rager/stoker/floss-gebruik, en poetsfrequentie.
De lijnstijl van de poetsfrequentiegrafiek
Een doorgetrokken lijn = elektrische tandenborstel. Een gestippelde lijn = handmatige tandenborstel. Dit maakt direct zichtbaar of een overstap op elektrisch poetsen de scores heeft beïnvloed.
Stoplichtkleur per score
Groen (0–20%), geel (30–40%), oranje (50–60%), rood (70%+). Zo zie je in één oogopslag in welke zone je zit.
Vragen over jouw grafieken?
Elke mond is anders. Zie je iets in je grafieken dat je niet begrijpt of dat je zorgen baart? Neem contact op met je tandarts of mondhygiënist. Zij kennen jouw specifieke situatie.
Bronnen
Deci, E.L. & Ryan, R.M. (1985). Intrinsic Motivation and Self-Determination in Human Behavior. Plenum Press.
Bandura, A. (1977). Self-efficacy: Toward a unifying theory of behavioral change. Psychological Review, 84(2), 191–215.
Burke, L.E., et al. (2011). Self-monitoring in weight loss: A systematic review of the literature. Journal of the American Dietetic Association, 111(1), 92–102.
Yaacob, M., et al. (2014). Powered versus manual toothbrushing for oral health. Cochrane Database of Systematic Reviews — elektrische tandenborstel verlaagt plakscore gemiddeld 21% en gingivitis 11% na 3 maanden.
mijngebit.info is geen medisch hulpmiddel. Bij klachten: raadpleeg je tandarts.